Trong pháp luật Việt Nam, tranh chấp liên quan đến thừa kế quyền sử dụng đất là một dạng tranh chấp phổ biến và phức tạp. Bài viết này của Công ty Luật Nguyên Khanh sẽ trình bày về các nội dung quan trọng về quy định và giải quyết tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất.
Các dạng tranh chấp thừa kế đất đai
Hiện nay có rất nhiều dạng tranh chấp đất đai và liên quan đến đất đai. Tranh chấp có thể xảy ra giữa cá nhân với cá nhân, cá nhân với tổ chức hoặc tổ chức với tổ chức. Nhưng đối với tranh chấp thừa kế đất đai thì hầu như xảy ra giữa các cá nhân có quyền hưởng thừa kế với nhau.
Các dạng tranh chấp thừa kế đất đai có thể là:
- Tranh chấp quyền sử dụng đất;
- Tranh chấp quyền và nghĩa vụ phát sinh trong quá trình sử dụng đất;
- Tranh chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất,…
Tranh chấp này phát sinh khi đất đai thuộc sở hữu của một người mà người đó chết không để lại di chúc hoặc di chúc không đúng với quy định của pháp luật, dẫn đến tình trạng tranh giành tài sản giữa những người được quyền hưởng thừa kế.
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
Quy định về việc giải quyết tranh chấp thừa kế đất đai
Một số vấn đề liên quan đến thừa kế đất đai được quy định tại Luật Đất đai 2013 như:
- Các đối tượng được thừa kế quyền sử dụng đất tại Điều 169;
- Quyền và nghĩa vụ của hộ gia đình, cá nhân nhận thừa kế Điều 179;
- Điều kiện thực hiện quyền thừa kế quyền sử dụng đất Điều 188.
Những điều luật trên giúp cơ quan có thẩm quyền khi giải quyết tranh chấp thừa kế đất đai có thể xác định được khả năng nhận thừa kế của các bên.
Bộ luật dân sự 2015 đã có quy định những vấn đề liên quan đến thừa kế. Theo đó nếu người chết để lại di chúc thì phần đất đai là di sản thừa kế được phân chia dựa vào di chúc theo Chương XXII. Nếu người chết không có di chúc; di chúc không hợp pháp hay các trường hợp khác theo Điều 650 Bộ luật dân sự 2015 thì việc thừa kế sẽ được phân chia theo pháp luật. Tức là, phân chia theo thứ tự ba hàng thừa kế được quy định tại Khoản 1 Điều 651 Bộ luật dân sự 2015.
Về thẩm quyền, tranh chấp thừa kế đất đai thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án cấp huyện nơi có bất động sản theo Khoản 1 Điều 35 và Khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Nếu vụ án có yếu tố nước ngoài thì theo Khoản 3 Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sẽ thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án cấp tỉnh nơi có bất động sản.
Các bên trong quan hệ tranh chấp thừa kế đất đai và cơ quan có thẩm quyền phải tuân theo quy định về thủ tục giải quyết tranh chấp. Như vậy giúp cho kết quả giải quyết tranh chấp mang tính khách quan và chính xác nhất.
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
Hướng dẫn thủ tục giải quyết tranh chấp thừa kế đất đai
Theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, thủ tục giải quyết tranh chấp thừa kế đất đai được giải quyết theo trình tự sau đây:
- Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện tranh chấp thừa kế đất đai bao gồm: đơn khởi kiện; danh mục tài liệu, chứng cứ; tài liệu, chứng cứ chứng minh quyền, lợi ích hợp pháp của người khởi kiện bị xâm phạm, … tại Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015
- Bước 2: Nộp hồ sơ khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền và hoàn thành các nghĩa vụ án phí phải thực hiện.
- Bước 3: Tòa án sẽ xem xét, thụ lý và giải quyết vụ án theo quy định pháp luật.
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
Giải đáp một số thắc mắc liên quan đến tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất
Tranh chấp thừa kế đất đai có nhất thiết phải hòa giải tại địa phương không?
Theo Khoản 2 Điều 202 Luật Đất đai 2013 quy định, tranh chấp đất đai mà các bên tranh chấp không hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải.
Tuy nhiên, tranh chấp đất đai liên quan đến thừa kế quyền sử dụng đất không phải là tranh chấp đất đai mà được xem là tranh chấp liên quan đến đất đai theo Khoản 2 Điều 3 Nghị quyết 04/2017/NQ-HĐTP. Vậy nên, tranh chấp đất đai liên quan đến thừa kế quyền sử dụng đất không nhất thiết phải hòa giải tại địa phương mà có thể khởi kiện đến Tòa án có thẩm quyền.
Các bên tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất có bắt buộc phải có mặt tại phiên hòa giải quyết tranh chấp hay không?
Theo Điểm c Khoản 1 Điều 88 Nghị định 43/2014/NĐ-CP, việc hòa giải tranh chấp đất đai chỉ được tiến hành khi các bên tranh chấp đều có mặt. Trường hợp một trong các bên tranh chấp vắng mặt đến lần thứ hai thì được coi là việc hòa giải không thành. Như vậy, các bên tranh chấp đất đai bắt buộc phải có mặt tại phiên hòa giải tranh chấp.
Có bắt buộc phải tiến hành hòa giải tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất hay không?
Theo Khoản 1, 2 Điều 202 Luật Đất đai 2013, nhà nước khuyến khích các bên tranh chấp đất đai tự hòa giải hoặc giải quyết tranh chấp đất đai thông qua hòa giải ở cơ sở. Nếu tranh chấp đất đai nói chung, tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất nói riêng mà các bên tranh chấp không hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải. Chỉ khi nào hòa giải không thành thì mới khởi kiện đến Tòa án có thẩm quyền để giải quyết theo Điều 203 Luật Đất đai 2013.
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
Cơ sở pháp lý
- Bộ luật Dân sự năm 2015
- Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015
- Luật Đất đai năm 2013
Bài viết trên, biên soạn bởi Công ty Luật Nguyên Khanh, đã tổng hợp các quy định pháp luật liên quan đến quy định về tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất. Nếu bạn gặp khó khăn hoặc có thắc mắc, xin vui lòng liên hệ với số Hotline để được sự tư vấn chi tiết từ luật sư chuyên về thừa kế. Xin chân thành cảm ơn!
