Thừa kế theo di chúc là một trong hai trường hợp hưởng thừa kế theo quy định của pháp luật dân sự hiện hành. Vậy thế nào là quyền thừa kế theo di chúc, pháp luật hiện hành quy định về quyền thừa kế theo di chúc như thế nào? Bài viết này của Công ty Luật Nguyên Khanh sẽ phân tích cho bạn đọc.
Thế nào là quyền thừa kế theo di chúc? Trường hợp nào được hưởng thừa kế theo di chúc?
Thừa kế theo di chúc là việc dịch chuyển tài sản của người đã chết cho người còn sống theo quyết định của người để lại di sản trước khi chết, được thể hiện qua di chúc.
Di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Khi muốn để lại tài sản cho người khác sau khi chết, người có tài sản thường chọn lập di chúc. Những người có tên trong di chúc sẽ được hưởng thừa kế theo di chúc này.
Ngoài ra, căn cứ Điều 644 Bộ luật Dân sự năm 2015, những người sau đây sẽ vẫn được hưởng thừa kế dù nội dung di chúc không để lại tài sản cho họ:
- Con chưa thành niên của người để lại di chúc.
- Cha, mẹ, vợ hoặc chồng của người để lại di chúc.
- Con dù đã thành niên nhưng không có khả năng lao động.
Lưu ý: Nếu những đối tượng trên từ chối nhận di sản hoặc không có quyền hưởng di sản thì không được hưởng di sản theo quy định này. Di chúc có hiệu lực từ thời điểm mở thừa kế – thời điểm người để lại di chúc chết. Do đó, khi người có tài sản vẫn còn sống thì tài sản vẫn thuộc về người đó. Chỉ đến khi chết, nếu người này có lập di chúc thì tài sản sẽ được chia theo di chúc theo ý nguyện lúc còn sống .
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
So sánh thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật
Đều là 2 hình thức thừa kế theo quy định pháp luật, thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật có những điểm giống và khác nhau như sau:
Điểm giống nhau
- Đều được quy định cụ thể tại Bộ luật Dân sự năm 2015.
- Đều là hình thức để người thừa kế hưởng di sản do người khác để lại sau khi chết.
Điểm khác nhau
|
Tiêu chí |
Thừa kế theo di chúc |
Thừa kế theo pháp luật |
| Căn cứ | Chương XXII Bộ luật Dân sự | Chương XXIII Bộ luật Dân sự |
| Định nghĩa | Là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. | Là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế theo quy định của pháp luật. |
| Người được hưởng thừa kế | – Có tên trong di chúc
– Không có tên trong di chúc: Cha, mẹ, vợ, chồng; Con chưa thành niên hoặc đã thành niên nhưng không có khả năng lao động của người lập di chúc |
Chia theo 03 hàng thừa kế là những người có quan hệ huyết thống, nuôi dưỡng… với người có di sản. |
| Hưởng di sản thế nào | Theo ý nguyện của người lập di chúc | – Người thừa kế cùng hàng hưởng phần di sản bằng nhau
– Người thừa kế ở hàng sau hưởng di sản khi hàng trước đã chết, không có quyền hưởng, bị truất quyền hoặc từ chối hưởng di sản |
| Người để lại di sản | – Người thành niên, minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối trong quá trình lập di chúc.
– Người từ đủ 15 tuổi – chưa đủ 18 tuổi được cha mẹ/người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc. |
Là bất cứ ai có di sản thừa kế mà không lập di chúc hoặc di chúc không có hiệu lực toàn bộ/một phần |
| Hình thức | Do người để lại di sản lập:
– Bằng văn bản – Di chúc miệng |
Bằng văn bản do các đồng thừa kế lập |
| Trường hợp | Người để lại di sản viết di chúc để chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi mình chết | – Không có di chúc.
– Di chúc không hợp pháp. – Người thừa kế theo di chúc chết trước/chết cùng thời điểm với người lập… – Người hưởng di sản theo di chúc không có quyền hưởng/từ chối nhận di sản thừa kế… |
| Thời điểm làm thủ tục | Khi người có tài sản đang còn sống, lập di chúc trước để định đoạt tài sản sau khi chết | Sau khi người để lại di sản đã chết |
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
Quy định về những người được quyền thừa kế di sản mà không phụ thuộc vào nội dung di chúc?
Theo Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, những người sau đây vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật nếu di sản được chia theo pháp luật, trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn hai phần ba suất đó:
- Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng;
- Con thành niên mà không có khả năng lao động.
Tuy nhiên quy định này không áp dụng cho trường hợp đối với người từ chối nhận di sản thừa kế hoặc là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Cần tìm luật sư hỗ trợ luật thừa kế?
Luật sư với hơn 23 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề liên quan tới thừa kế, di chúc, phân chia tài sản... Gọi 1900.6185 để được tư vấn miễn phí!
Cơ sở pháp lý
- Bộ luật Dân sự năm 2015
- Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015
Bài viết trên, biên soạn bởi Công ty Luật Nguyên Khanh, đã tổng hợp các quy định pháp luật liên quan đến thừa kế theo di chúc. Nếu bạn gặp khó khăn hoặc có thắc mắc, xin vui lòng liên hệ với số hotline để được sự tư vấn chi tiết từ luật sư chuyên về thừa kế. Xin chân thành cảm ơn!
